سفری به اعماق تاریخ؛ اُرس مراد ساردوئیه؛ جایی که تاریخ نفس می‌کشد

به اواسط جاده دلفارد که رسیدیم، قطره‌های باران به آرامی بر شیشه‌های خودرو می‌نشستند و نوای دلنشینی را به گوش می‌رساندند.

درختان بادام کوهی و زردالو های کنار جاده با شکوفه‌های سفید طنازی می کردند و خبر از آمدن بهار می‌دادند.

با رسیدن به مرکز شهر درب بهشت و پرس‌وجو از محلی‌ها، مسیرمان را به سمت اُرس کهنسال ادامه دادیم. جاده‌ای پرپیچ‌وخم از میان روستاهای بارانی که با درختان گردو نوید بخش بهاری زیبا بودند، ما را به عمق طبیعت بکر ساردوئیه می‌برد.

پس از طی مسافتی با خودرو، مجبور به پیاده‌روی شدیم. در همین حین، باران به یکباره شدت گرفت و دانه‌های تگرگ با قدرت بر صورتمان می‌خوردند. اما تماشای اُرس ستبر، اشتیاقمان را برای رسیدن به مقصد بیشتر می‌کرد.

بالاخره، اُرس کهنسال در مقابل چشمانمان ظاهر شد. عظمت و شکوه این درخت کهنسال، هر بیننده‌ای را به حیرت وا می‌دارد.

تنه‌ی قطور، شاخه‌های تنومند و ریشه هایش که به کوه چنگ انداخته بود گویی قصه‌های هزاران سال زندگی را روایت می‌کنند.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری جنوب کرمان که در واقع میزبان این سفر بود حفظ اُرس کهنسال، را وظیفه‌ای ملی دانست که باید برای نسل‌های آینده از این گنجینه طبیعی محافظت کنیم.

رحیمی می گوید: این درخت یک گنجینه طبیعی ارزشمند است که نقش مهمی در حفظ تنوع زیستی و تعادل اکوسیستم منطقه ایفا می‌کند.

او که از تماشای عظمت اُرس مراد شگفت زده است می گوید: سازمان منابع طبیعی و به تبع آن اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری جنوب کرمان، با تمام توان از همکاری با سازمان میراث فرهنگی برای ثبت ملی اُرس کهنسال ساردوئیه حمایت می‌کند.

حضور نادر علیدادی سلیمانی رئیس اداره ثبت آثار میراث فرهنگی استان کرمان در این سفر، اهمیت ویژه‌ای به مستندسازی و ثبت ملی اُرس کهنسال ساردوئیه می‌بخشد.

در تماس تلفنی که با مصطفی خوشنویس استاد جغرافیای دانشگاه تهران برقرار می شود با ذوق فراوان در مورد اُرس مراد برایمان می گوید.

او می گوید بنا به اذعان کارشناسان عمر این درخت بین ۳۷۵۰ تا ۳۸۵۰ سال تخمین خورده است.

او می گوید اعتقادات و باورهای مردم محلی، نقش مهمی در حفظ این گنجینه ارزشمند داشته است. احترام و ارزشی که مردم روستا برای این درخت قائل هستند، عامل اصلی پایداری و حفظ آن در این سالها بوده است.

این استاد اندیشمند معتقد است حفظ اُرس کهنسال، ساردوئیه نیازمند همکاری مردم محلی و مسئولین است.

او می گوید باید با احترام به اعتقادات مردم محلی، از این گنجینه طبیعی حفاظت کرد. و با اتخاذ اقدامات مناسب، از آن در برابر آسیب‌های احتمالی محافظت کنیم.

او پیشنهاد می‌کند که الگوی حفاظتی موفق سرو ابرقو، برای اُرس مراد نیز اجرا شود.

این نشان می‌دهد که تجربیات موفق در حفاظت از آثار طبیعی، می‌تواند به عنوان الگو در سایر مناطق مورد استفاده قرار گیرد.

خوشنویس در بخشی از کلامش بر همکاری بین سازمان‌های محیط زیست، منابع طبیعی و میراث فرهنگی تاکید می‌کند و می گوید: این همکاری، برای حفاظت جامع و پایدار از اُرس مراد، ضروری است.

می‌گوید که هیچ مانعی برای ثبت ملی اُرس ساردوئیه توسط هر دو سازمان میراث فرهنگی و محیط زیست وجود ندارد.

بخشدار ساردوئیه تاکید می کند که نامی از مکان اصلی اُرس مراد در اخبار نیاوریم نگرانی او در خصوص مخفی ماندن مکان اصلی اُرس مراد، قبل از ثبت ملی آن کاملاً قابل درک و ستودنی است. این نگرانی، نشان از دغدغه ایشان برای حفظ این گنجینه طبیعی ارزشمند دارد.

عباسعلی مسلمی، نگران است که قبل از ثبت ملی، بازدیدهای بی‌رویه و بدون برنامه‌ریزی، به این درخت ارزشمند آسیب برساند.

نگرانی بخشدار ساردوئیه، نشان از دغدغه ایشان برای حفظ اُرس کهنسال و میراث طبیعی منطقه دارد.

سفر امروزمان به ساردوئیه جیرفت برای دیدار با اُرس مراد، با کوله‌باری از خاطرات ناب و تصاویری ماندگار به پایان رسید.

این درخت کهنسال، نه تنها یک اثر طبیعی ارزشمند، بلکه نمادی از پیوند عمیق انسان و طبیعت است.

اُرس ساردوئیه، گویی قصه‌های هزاران سال زندگی را در دل خود جای داده و با صلابت و استواری، به ما یادآوری می‌کند که باید قدردان این گنجینه‌های طبیعی باشیم و برای حفظ آن‌ها تلاش کنیم.

در پایان این سفر، با قلبی آکنده از احترام و شگفتی، از اُرس مراد و مردم مهربان ساردوئیه خداحافظی کردیم و با امید به اینکه این اثر ارزشمند، به زودی در فهرست آثار ملی و جهانی ثبت شود، به سوی خانه بازگشتیم.

این سفر، تجربه‌ای بی‌نظیر و فراموش‌نشدنی بود و به ما یادآوری کرد که ایران، سرزمینی پر از شگفتی‌ها و گنجینه‌های طبیعی است که باید قدر آن‌ها را بدانیم و برای حفظ آن‌ها تلاش کنیم.